Przełomowe badanie: CBD i THC hamują wzrost komórek raka jajnika

W grudniu 2025 roku naukowcy z Tajlandii opublikowali w prestiżowym czasopiśmie Frontiers in Pharmacology wyniki badań, które mogą zmienić nasze podejście do kannabinoidów w kontekście onkologii. Zespół z Uniwersytetu Khon Kaen odkrył, że połączenie CBD i THC wykazuje silne działanie przeciwnowotworowe wobec komórek raka jajnika – jednego z najbardziej śmiertelnych nowotworów ginekologicznych.

Czym wyróżnia się to badanie?

Rak jajnika pozostaje jednym z najtrudniejszych do leczenia nowotworów – często wykrywany jest zbyt późno, a dostępne terapie wiążą się z poważnymi skutkami ubocznymi i wysokim ryzykiem nawrotu. Zespół badawczy pod kierownictwem dr Siyao Tong postanowił sprawdzić, czy kannabinoidy mogą stanowić alternatywę lub uzupełnienie dla konwencjonalnych terapii.

W eksperymencie wykorzystano dwie linie komórkowe raka jajnika: A2780 (wrażliwą na chemioterapię platynową) oraz SKOV3 (oporną na leczenie). Dodatkowo testowano wpływ kannabinoidów na zdrowe komórki nabłonka jajnika (IOSE80), by ocenić selektywność działania.

Kluczowe odkrycia

Selektywna toksyczność wobec komórek nowotworowych: Zarówno CBD, jak i THC wykazywały znacznie silniejsze działanie cytotoksyczne wobec komórek rakowych niż zdrowych. Wartości IC50 (stężenie hamujące wzrost o połowę) dla komórek nowotworowych wynosiły około 4-6 µM, podczas gdy dla zdrowych komórek – ponad 20 µM. Oznacza to, że kannabinoidy celują przede wszystkim w komórki chore.

Efekt synergii: Najbardziej obiecujące wyniki uzyskano przy połączeniu CBD i THC w stosunku 1:1. Kombinacja ta działała silniej niż każdy ze związków osobno, co sugeruje wzajemne wzmacnianie działania przeciwnowotworowego.

Hamowanie tworzenia kolonii: Komórki nowotworowe traktowane mieszanką CBD:THC tworzyły znacznie mniej kolonii, a te które powstawały, były mniejsze. Zdrowe komórki nie wykazywały istotnych zmian w zdolności do kolonizacji.

Blokowanie migracji i inwazji: Przerzuty nowotworowe wymagają zdolności komórek do przemieszczania się i inwazji tkanek. Kannabinoidy skutecznie hamowały oba te procesy, co może mieć kluczowe znaczenie dla zapobiegania rozprzestrzenianiu się nowotworu.

Indukcja apoptozy: Kombinacja CBD:THC wywoływała programowaną śmierć komórek (apoptozę) znacznie skuteczniej niż pojedyncze związki – około 25-28% komórek nowotworowych ulegało apoptozie, przy minimalnym wpływie na zdrowe komórki.

Jak to działa? Szlak PI3K/AKT/mTOR

Naukowcy zidentyfikowali molekularny mechanizm stojący za obserwowanymi efektami. W komórkach raka jajnika nadmiernie aktywny jest szlak sygnałowy PI3K/AKT/mTOR – kaskada biochemiczna odpowiedzialna za proliferację komórek, ich przeżycie i oporność na terapie.

CBD i THC, szczególnie w połączeniu, skutecznie hamowały fosforylację (aktywację) kluczowych białek tego szlaku: PI3K, AKT i mTOR. Jednocześnie kombinacja zwiększała aktywność PTEN – naturalnego supresora nowotworowego, który normalnie blokuje ten onkogenny szlak. W raku jajnika PTEN często jest nieaktywny, co pozwala komórkom nowotworowym na niekontrolowany wzrost.

Dodatkowo badacze zaobserwowali, że kannabinoidy indukowały stres oksydacyjny w komórkach nowotworowych poprzez zwiększoną produkcję reaktywnych form tlenu (ROS) oraz zaburzenie potencjału błony mitochondrialnej – oba te mechanizmy prowadzą do apoptozy.

Ważne zastrzeżenia

Choć wyniki są obiecujące, należy pamiętać o kilku istotnych kwestiach:

To badanie in vitro – przeprowadzone na liniach komórkowych w laboratorium, nie na pacjentach. Droga od laboratorium do kliniki jest długa i wymaga badań na modelach zwierzęcych, a następnie wielofazowych badań klinicznych na ludziach.

Stężenia użyte w badaniu mogą być trudne do osiągnięcia w praktyce klinicznej przy standardowych metodach podawania kannabinoidów.

THC jest substancją psychoaktywną i podlega ścisłym regulacjom prawnym w większości krajów, w tym w Polsce.

Badanie nie obejmowało analizy ADMET (wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i toksyczności), co jest niezbędne do oceny potencjału terapeutycznego in vivo.

Co to oznacza dla przyszłości?

Jak podsumowali autorzy badania: „Choć nasze badanie jest wciąż wstępne, stanowi ważny fundament dla przyszłych badań nad potencjalnymi zastosowaniami CBD i THC w leczeniu raka jajnika. Potwierdzając ich aktywność przeciwnowotworową i identyfikując kluczowe mechanizmy molekularne, nasze odkrycia powinny napędzić dalsze badania przedkliniczne." – dr Siyao Tong, główna autorka badania.

Badanie wpisuje się w rosnące zainteresowanie potencjałem terapeutycznym kannabinoidów w onkologii. Choć CBD i THC są już stosowane wspomagająco w łagodzeniu skutków ubocznych chemioterapii (nudności, ból, utrata apetytu), ich bezpośrednie działanie przeciwnowotworowe dopiero zaczyna być systematycznie badane.

Podsumowanie

Grudniowe badanie z Tajlandii dostarcza solidnych dowodów laboratoryjnych na to, że połączenie CBD i THC może selektywnie hamować wzrost komórek raka jajnika poprzez modulację szlaku PI3K/AKT/mTOR i reaktywację supresora nowotworowego PTEN. To ważny krok w kierunku zrozumienia, jak kannabinoidy mogłyby zostać wykorzystane w terapii onkologicznej – choć do praktycznych zastosowań klinicznych droga jest jeszcze daleka.

Źródło: Tong S, Loilome W, Namwat N, et al. Selective anti-cancer effects of cannabidiol and Δ9-tetrahydrocannabinol via PI3K/AKT/mTOR inhibition and PTEN restoration in ovarian cancer cells. Frontiers in Pharmacology. 2025;16. DOI: 10.3389/fphar.2025.1693129

Uwaga: Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady medycznej ani zachęty do stosowania kannabinoidów w leczeniu nowotworów. Wszelkie decyzje dotyczące leczenia powinny być konsultowane z lekarzem specjalistą. W Polsce THC jest substancją kontrolowaną i jego posiadanie bez odpowiedniego zezwolenia jest nielegalne.